Phạm Tiến Duật với: Trường sơn Đông- Trường sơn Tây

Đường ra trận mùa này đẹp lắm
Trường Sơn Đông nhớ Trường Sơn Tây.

Nhà thơ Phạm Tiến Duật đã từng nói rằng, việc ông có mặt trên tuyến đường Trường Sơn máu lửa, cuốn vào cuộc chiến ác liệt của quân và dân ta là một cuộc phiêu bạt lớn của số phận. Bài thơ “Trường Sơn Đông – Trường Sơn Tây” của nhà thơ Phạm Tiến Duật sáng tác cuối năm 1969, tại làng Cổ Giang, bên bờ sông Son, tỉnh Quảng Bình. Ngôi làng ấy ở không xa Đường 20 xẻ ngang dãy núi Trường Sơn. Ngay khi mới ra đời, bài thơ đã luôn có mặt trong túi áo của mỗi người lính trên chiến trường.
Khi bài thơ được nhạc sĩ Hoàng Hiệp phổ nhạc thì chất thơ, chất nhạc quyện chặt với nhau, nâng cánh cho nhau vang vọng khắp các chiến trường, thôi thúc hàng triệu trái tim xông pha nơi tiền tuyến, giết giặc lập công… Cùng mắc võng trên rừng Trường Sơn Hai đứa ở hai đầu xa thẳm Đường ra trận mùa này đẹp lắm Trường Sơn Đông nhớ Trường Sơn Tây.

Trường Sơn Đông, Trường Sơn Tây - (Hoàng Hiệp) - Kiều Hưng

">http://baicadicungnamthang.net/bai-hat/truong-son-...
Với cấu trúc dễ nhớ, dễ thuộc, bình dị, mang âm hưởng đời thường và đậm đặc chất lính, giai điệu bài hát đẹp, tính trữ tình quyện chặt với tính hùng ca đã “truyền lửa” vào trái tim của mỗi người. Bài hát rất thành công về nghệ thuật, cảm xúc, song cái hay hơn có lẽ nó đã nói lên được cảm xúc lớn của thời đại, của cả một thế hệ trẻ, của cả dân tộc thời ấy.
Bài hát có nhân duyên gặp gỡ giữa nhà thơ Phạm Tiến Duật và nhạc sĩ Hoàng Hiệp. Người viết thơ, người phổ nhạc, dường như có cùng cảm hứng lịch sử, cùng hát lên, ngân lên tiếng lòng, tình cảm đằm thắm và sức sống mãnh liệt, niềm tin tất thắng trong trái tim người chiến sĩ Trường Sơn. Mặc dù đã tốt nghiệp Đại học Sư phạm, thay vì làm một thầy giáo dạy học, ông xin nhập ngũ với mong ước tha thiết được đi vào chiến trường. Nguyện vọng đi bộ đội được chấp nhận khi ông trúng tuyển vào Tiểu đoàn Pháo cao xạ Tây Bắc. Trong tâm hồn của người đàn ông lãng tử miền rừng Phú Thọ đã có sẵn ham muốn được dịch chuyển.

Trường Sơn Tây anh đi, thương em
Bên ấy mưa nhiều, con đường gánh gạo
Muỗi bay rừng già cho dài tay áo
Hết rau rồi, em có lấy măng không.

Phạm Tiến Duật đã hăm hở xin chuyển về Cục Vận tải quân sự - Tổng cục Hậu cần chỉ vì muốn được đắm mình trong cuộc chiến, được tận mắt chứng kiến và nếm trải sự khốc liệt của cuộc chiến. Khát vọng tự do sáng tạo, cống hiến cho dân tộc đã cho Phạm Tiến Duật sự cất bước nhẹ nhõm vào chiến trường. Có thể nói, chiến trường, cuộc kháng chiến chống Mỹ và con đường Trường Sơn huyền thoại đã sinh ra một Phạm Tiến Duật thứ hai, nhưng lại là con người duy nhất có sức mạnh thống soái và định hình một tính cách, một số phận Phạm Tiến Duật.
Đỉnh cao của những tượng đài thơ Phạm Tiến Duật đã dựng lên trên tuyến đường Trường Sơn là: "Đường ra trận mùa này đẹp lắm. Trường Sơn đông nhớ Trường Sơn tây". Đường Trường Sơn những năm tháng chiến chinh binh lửa trở thành con đường thơ của Phạm Tiến Duật. Khắp các mặt trận, bộ đội hát vang bài hát "Trường Sơn đông Trường Sơn tây". Bài hát “Trường Sơn Đông- Trường Sơn Tây” là một bản tình ca trong chiến tranh. Một anh, một chị yêu nhau trong xa cách. Bây giờ, có biết bao bài ca mới ra đời mà người ta gọi là tình ca. Nhưng nghe sao chỉ thấy tán tỉnh, có lúc tán tỉnh đến thô lỗ!
Nhớ lại thời ấy, không phải để tự khen mình và đồng đội của mình, nhưng chúng tôi đã sống với tình yêu đồng đội, tình yêu nhân loại thật lớn lao. Hình như, không yêu được số đông người thì cũng khó mà yêu lấy một người. Bài hát là tiếng nói của trái tim, nhưng anh sẽ không viết nổi một bài hát ra hồn khi tim anh đang bình thản. Không có lửa thì không thể biến gạo thành cơm, biến bóng đêm thành ánh sáng.
Bài hát là tiếng nói trái tim nhưng phải là trái tim đang được ngọn lửa nung nấu. Chính cuộc sống sản sinh ra ngọn lửa trong trái tim người sáng tác. Và không chỉ mình tôi viết “Trường Sơn Đông- Trường Sơn Tây” mà cả con muỗi, con bướm, cái gạt nước, ngọn măng rừng và đồng đội của chúng tôi đã cùng viết chung với tôi ca khúc ấy”.

Đông sang Tây không phải đường như
Đường chuyển đạn và đường chuyển gạo
Đông Trường Sơn, cô gái “ba sẵn sàng” xanh áo
Tây Trường Sơn bộ đội áo màu xanh.

Gắn bó với Trường Sơn, với những người lính ngày đêm chiến đấu với kẻ thù, đối mặt với bom đạn, chết chóc, Phạm Tiến Duật luôn có một tinh thần lạc quan, nhìn mọi thứ  kể cả những thực tế nghiệt ngã, những góc khuất và những bi kịch của cuộc chiến qua một lăng kính hồn nhiên, tếu táo đến lạ. Những năm tháng ông đeo bám dọc tuyến đường Trường Sơn, vật bất ly thân của ông là chiếc xe đạp quý giá. Chiếc xe ấy Phạm Tiến Duật đã chuẩn bị cho nó rất kỹ lưỡng trước khi vào chiến trường ấy là chiếc xe được sơn màu xanh lá cây để phù hợp với công tác ngụy trang giữa rừng, nơi giặc Mỹ có thể rọi con mắt cú vọ để kiếm tìm mục tiêu, nơi bom rơi đạn nổ có thể xảy ra bất kỳ lúc nào. Để chiếc xe trở thành thành viên chính thức đồng hành cùng mình vào chiến trường, Phạm Tiến Duật đã sơn lên khung xe hai chữ: "Chống Mỹ".

Từ nơi em đưa đến nơi anh
Những binh đoàn nối nhau ra tiền tuyến
Như tình yêu nối lời vô tận
Đông Trường Sơn, nối Tây Trường Sơn.

Chiếc xe như một chiến hữu dũng cảm, như một thằng bạn chung thủy sống chết xả thân, đã rong ruổi cùng Phạm Tiến Duật trên những dặm dài đường rừng Trường Sơn, chở Phạm Tiến Duật đi tác chiến trên những trận địa vừa dứt tiếng súng, hay nằm vắt vẻo cùng với chủ nhân trên những chiếc xe tải chở vũ khí đạn dược vào chiến trường. Phạm Tiến Duật có mặt trên hầu hết các chiến trường của tuyến đường Trường Sơn.
Từ Binh trạm 10 ở Thanh Hóa, Phạm Tiến Duật tiến sâu vào Binh trạm  11 Nghệ An, rồi ghé qua Hà Tĩnh để lại bài thơ nổi tiếng "Gửi em cô thanh niên xung phong": Từ Hà Tĩnh, Phạm Tiến Duật tiến sâu vào Binh trạm 12 ở Quảng Bình… đã được Phạm Tiến Duật cụ thể hóa bằng những hình ảnh có một không hai trong việc khắc họa những người lính và khung cảnh chiến trường dọc theo con đường Trường Sơn, Cho đến bây giờ, “Trường Sơn Đông- Trường Sơn Tây” vẫn là một bài ca hay, có sức sống lâu bền trong lòng công chúng. Đối với những người chiến sĩ Trường Sơn từng chiến đấu và hy sinh một thời, thì đây là bài hát bất tử, là nghĩa tình đồng đội và niềm tự hào mỗi khi họ cùng nhau hát về Trường Sơn hùng vĩ, anh hùng….

(ST)  
 

Bình luận (0)